Ustawa o prawach konsumenta – nowe obowiązki dla przedsiębiorców

Za pół roku zaczną obowiązywać przepisy nowej ustawy z dnia 30 maja 2014 roku o prawach konsumenta, implementującej dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/83/UE z dnia 25 października 2011 roku w sprawie praw konsumentów, której celem jest ujednolicenie praw konsumentów w całej Unii.  Ustawa została podpisana przez Prezydenta i wejdzie w życie po upływie 6 miesięcy od dnia jej ogłoszenia. Przez ten okres przedsiębiorcy powinni przygotować się na obowiązywanie nowych przepisów, spośród których kilka zostanie poniżej omówionych.

14 dni na odstąpienie od umowy

Ustawa wydłuża termin, w ciągu którego konsument może odstąpić od umowy zawartej na odległość lub poza lokalem przedsiębiorstwa z dotychczasowych 10 do 14 dni. Jak dotąd, konsument może odstąpić od umowy bez podawania przyczyny. Jeżeli przedsiębiorca nie poinformuje konsumenta o prawie odstąpienia od umowy, prawo to wygasa dopiero po upływie 12 miesięcy od dnia upływu terminu 14 dni na odstąpienie od umowy. Jeżeli konsument zostanie poinformowany przez przedsiębiorcę o prawie do odstąpienia od umowy z opóźnieniem, termin do odstąpienia od umowy upływa po 14 dniach od udzielenia konsumentowi informacji o tym prawie.

Ustawa zawiera wzór formularza oświadczenia o odstąpieniu od umowy, który może zostać wykorzystany przez konsumenta odstępującego od umowy. Jeżeli przedsiębiorca zapewnia możliwość złożenia oświadczenia o odstąpieniu od umowy drogą elektroniczną, konsument może także odstąpić od umowy przy wykorzystaniu wzoru formularza odstąpienia od umowy, stanowiącego załącznik nr 2 do ustawy lub przez złożenie oświadczenia na stronie internetowej przedsiębiorcy. Jeżeli konsument złożył oświadczenie o odstąpieniu od umowy drogą elektroniczną, przedsiębiorca ma obowiązek niezwłocznie przesłać konsumentowi na trwałym nośniku potwierdzenie otrzymania oświadczenia o odstąpieniu od umowy.

Niezwłocznie, nie później niż w terminie 14 dni od dnia otrzymania oświadczenia konsumenta o odstąpieniu od umowy, przedsiębiorca ma obowiązek zwrócić konsumentowi wszystkie dokonane przez niego płatności, w tym koszty dostarczenia rzeczy. Zwrot płatności powinien nastąpić przy użyciu takiego samego sposobu zapłaty, jakiego użył konsument, chyba że konsument wyraźnie zgodził się na inny sposób zwrotu, który nie wiąże się dla konsumenta z żadnymi kosztami.

Jeżeli konsument wybrał sposób dostarczenia rzeczy inny niż najtańszy zwykły sposób dostarczenia oferowany przez przedsiębiorcę, przedsiębiorca nie jest zobowiązany do zwrotu konsumentowi poniesionych przez niego dodatkowych kosztów. Należy uznać, iż jeśli przedsiębiorca oferował wysyłkę towaru listem poleconym, którego koszt wynosił np. 8 złotych oraz przesyłką kurierską, której koszt wynosił np. 15 złotych, a konsument wybrał tę drugą opcję, to przy odstąpieniu od umowy przedsiębiorca będzie zobowiązany do zwrotu 8 złotych jako najtańszego zwykłego sposobu dostarczenia rzeczy.

Przedsiębiorca (jeżeli nie zaproponował, że sam odbierze rzecz od konsumenta) może wstrzymać się ze zwrotem płatności do chwili otrzymania rzeczy z powrotem lub dostarczenia przez konsumenta dowodu jej odesłania, w zależności od tego, które zdarzenie nastąpi wcześniej.

Konsument natomiast ma obowiązek zwrócić rzecz przedsiębiorcy lub przekazać ją osobie upoważnionej przez przedsiębiorcę do odbioru niezwłocznie, jednak nie później niż 14 dni od dnia, w którym odstąpił od umowy, chyba że przedsiębiorca zaproponował, że sam odbierze rzecz. Do zachowania terminu wystarczy odesłanie rzeczy przed jego upływem. Konsument ponosi tylko bezpośrednie koszty zwrotu rzeczy, chyba że przedsiębiorca zgodził się je ponieść lub gdy nie poinformował konsumenta o konieczności poniesienia tych kosztów. Jeżeli jednak ze względu na charakter rzeczy nie można jej odesłać w zwykły sposób pocztą, a umowę zawarto poza lokalem przedsiębiorstwa i rzecz dostarczono konsumentowi do miejsca zamieszkania, przedsiębiorca jest zobowiązany do odebrania rzeczy na swój koszt.

Obowiązek uzyskania wyraźnej zgody konsumenta na dodatkowe płatności

Zgodnie z nową ustawą, najpóźniej w chwili wyrażenia przez konsumenta woli związania się umową przedsiębiorca ma obowiązek uzyskać wyraźną zgodę konsumenta na każdą dodatkową płatność wykraczającą poza uzgodnione wynagrodzenie główne. Jeżeli przedsiębiorca nie otrzymał wyraźnej zgody konsumenta, lecz założył jej istnienie przez zastosowanie domyślnych opcji, które konsument musi odrzucić w celu uniknięcia dodatkowej płatności, konsument ma prawo do zwrotu uiszczonej płatności dodatkowej. Ponadto przedsiębiorca musi zapewnić, aby konsument w momencie składania zamówienia wyraźnie potwierdził, że wie, że zamówienie pociąga za sobą obowiązek zapłaty.  Jeżeli do złożenia zamówienia używa się przycisku lub podobnej funkcji, muszą być one oznaczone w łatwo czytelny sposób słowami „zamówienie z obowiązkiem zapłaty” lub innego równoważnego jednoznacznego sformułowania. Jeżeli te wymogi nie zostaną przez przedsiębiorcę spełnione, umowa nie zostaje zawarta.

Niewątpliwie ustawa zwiększa uprawnienia konsumentów, co wiąże się z dodatkowymi obowiązkami po stronie przedsiębiorców, w tym z licznymi obowiązkami informacyjnymi. Ewentualne próby obchodzenia przepisów ustawy np. poprzez kształtowanie postanowień umowy zawieranej z konsumentem w sposób dla niego mniej korzystny, nawet gdy teoretycznie konsument wyrazi na to zgodę, nie będą skuteczne. Konsument nie może bowiem zrzec się praw przyznanych mu w ustawie, a postanowienia umów mniej korzystne dla konsumenta niż postanowienia ustawy są nieważne, a w ich miejsce stosuje się przepisy ustawy.

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s